Wstęp
Kamienica Pod Anielskim Pozdrowieniem, znana również jako „Niebieski Dom”, to nieistniejący już budynek, który znajdował się przy placu Nowy Targ 26 we Wrocławiu. Pomimo że dziś nie ma go na mapie miasta, jego historia i architektura pozostają ważnym elementem wrocławskiego dziedzictwa kulturowego. Kamienica ta, zbudowana w XV wieku, przeszła przez wiele zmian i przebudów, które odzwierciedlają różnorodność stylów architektonicznych oraz wpływy epok, w których powstawała.
Historia kamienicy
Początki kamienicy sięgają XV wieku, kiedy to pierwszy budynek został wzniesiony na działce przy placu Nowy Targ. Z biegiem lat, szczególnie w drugiej połowie XVI wieku, obiekt przeszedł znaczną przebudowę. W tym czasie zyskał formę murowanej kamienicy o manierystycznej fasadzie. Możliwe, że zmiany te były związane z rosnącym znaczeniem handlowym tego obszaru oraz potrzebą dostosowania budynków do nowych warunków rynkowych.
Przebudowy i zmiany
W XVI wieku kamienica została wzbogacona o manierystyczny portal edykułowy, który stał się jednym z jej najbardziej charakterystycznych elementów. Portal charakteryzował się łukowym otworem drzwiowym, ozdobionym pilastrami kompozytowymi. Te detale architektoniczne podkreślały estetykę budynku oraz jego prestiż. Ornamenty okuciowe zdobiły cokoły oraz dolne części trzonów pilastrów, co nadawało całości elegancki wygląd.
Wizualne atrakcje i detale architektoniczne
Jednym z najciekawszych elementów portalu była archiwolta, która była bogato zdobiona ornamentami oraz główkami puttów. W przyłuczach portalu znajdowały się przedstawienia Zwiastowania: anioł trzymający lilie po prawej stronie oraz Maria w towarzystwie pulpitu po lewej stronie. Te detale nie tylko miały wymiar artystyczny, ale także religijny, odzwierciedlając ówczesne przekonania i wartości społeczne.
Konstrukcja i styl
W kolejnych latach kamienica przeszła szereg przemian. Jej czteroosiowa fasada zyskała barokowe formy, co było odzwierciedleniem zmieniających się gustów architektonicznych w XVII wieku. Budynek stał się trzykondygnacyjny z kalenicowym dachem, a w centralnej części pojawiła się duża facjata. Płyciny pod oknami dodawały lekkości całej konstrukcji.
Zmiany właścicielskie i użytkowanie
W 1867 roku kamienicę nabył inwestor G. Henatsch, który zdecydował się na kolejną przebudowę – dobudowano jedną kondygnację oraz dokonano modernizacji dachu. Przebudowy dotyczyły także wnętrza budynku: piętra zostały podzielone gzymsami międzykondygnacyjnymi, co nadało im nowoczesny jak na tamte czasy wygląd. W 1873 roku miała miejsce przebudowa oficyn kamienicy, a w latach 1907 i 1927 dostosowano część parterową do potrzeb handlowych.
Handel i przemysł
Podczas gdy górne kondygnacje były wykorzystywane do celów mieszkalnych, parter stał się miejscem prowadzenia działalności gospodarczej. Do około 1935 roku mieściła się tutaj wytwórnia alkoholi Maxa Schemkalowskiego, która później została przejęta przez Isidora Schemkal
Artykuł sporządzony na podstawie: Wikipedia (PL).